Thời gian gần đây, báo chí trong nước và ngoài nước không ngững lên tiếng chỉ trích những hoạt động kỉ niệm 1000 năm Thăng Long Hà Nội. Hà Nội yên bình bỗng dưng trở thành đại công trường ngổn ngang trên mọi khía cạnh mọi phương diện: Từ quy hoạch, kiến trúc, giao thông, văn học nghệ thuật… Kỉ niệm 1000 năm, là cả một chiều dài lịch sử, nó thể hiện sự hình thành vận động của cả một đô thị suốt 1000 năm. Thâm niêm của Thăng Long Hà Nội càng dày tới đâu, thì các công tác kỉ niệm lại càng chóng vánh bấy nhiêu, khiến người dân, những người yêu Hà Nội, yêu nét đẹp bề dày lịch sử của Hà Nội càng sửng sốt bấy nhiêu. Blogkientruc điểm lại các công tác chuẩn bị siêu tốc của các bộ, ban ngành cho chiều dài 1000 năm Thăng Long Hà Nội:

Kiến trúc – Quy hoạch:

1- Tòa nhà quốc hội:

GMP International GMbH-Inros Lackner AG (Cộng hòa Liên bang Đức) là đơn vị tư vấn thiết kế đoạt giải A tại cuộc thi tuyển thiết kế Kiến trúc Nhà Quốc. Một cuộc thi nhanh, một sự lựa trọn chu đáo trên những sản phẩm thiết kế nhanh để kịp cho đại lễ 1000 năm. Hẳn các bạn cũng đã thấy báo chí liên tục đặt câu hỏi:” tính dân tộc ở đâu trong các phương án Kiến trúc nhà quốc hội”.

“Việc chọn được PA nào phù hợp và có tính lịch sử lâu dài để đất nước ta có một công trình tầm vóc thế kỷ mới là điều khó” ( kts Doãn minh Khôi – trường đại học xây dựng)

2-Làm mới phố cổ để chào đón kỉ niệm bề dày lịch sử 1000 năm!

Đình đám nhất có lẽ phải kể tới công tác “sơn mới, làm mới phố cổ“. Một diện mạo mang đậm nét thời gian, một cái hồn không thể tìm đâu thấy của Hà Nội, thì nay được các lãnh đạo thay bằng những lớp vôi ve vàng trắng, mới tinh. Tôi chạy xe qua khu phố này không còn dám tin vào mắt mình đây là con phố mà người nước ngoài hay tìm tới, phố cổ giờ đây được sơn mới hoàn toàn, nhưng cảnh nhếch nhác xe cộ, hàng quán việc mà đáng lẽ nên làm thì vẫn hiện hữu sờ sờ. Hà Nội là cái chung của rất nhiều con người thế mà nay lại được một vài cá nhân phán quyết một cách thiếu tư duy, và tầm nhìn như vậy: “Hiện nay vẫn chưa định nghĩa được màu gì sẽ là màu thể hiện sự cổ kính. Nhưng phải khẳng định việc chỉnh trang không tác động vào lõi như các họa tiết kiến trúc, kết cấu công trình. Chúng tôi chỉ trát lại cho nó tươi tắn hơn mà thôi”. ( trích lời ông Tuấn nguyên giám đốc sở xây dựng )

Một dự án mang tầm vóc quốc gia, ảnh hưởng tới một bộ mặt của cả một nền văn hóa được lí giải bằng: “Chúng tôi chỉ trát lại cho nó tươi tắn hơn mà thôi” nên cũng không cần giới kiến trúc sư vào cuộc. Bởi nếu vậy thì chắc chắn dự án của một vài cá nhân này sẽ bị phản đối quyết liệt của những nhà chuyên môn.

“Nếu nói việc tân trang làm mất đi nét duyên của phố cổ, thì tôi xin hỏi như thế nào là duyên?” ( trích lời Ông Nguyễn Mạnh Cường, Giám đốc ban chỉnh trang đô thị Hà Nội.)

Và dưới đây Blogkientruc xin đặt ra câu hỏi trong hai tấm hình dưới đây để bạn đọc có thể tự tìm được câu trả lời khách quan nhất:

Thế này là duyên?	Hay thế này là duyên?

Không chỉ dừng lại ở đó: các công tác làm mới Hà Nội để chào mừng kỉ niệm 1000 năm Thăng Long kháccũng được thực hiện chóng vánh không kém:
-Loại gạch Hồ Gươm, nay được thay thế bằng loại gạch Block 6 cạnh.
- Đá xanh vân sần lát vỉa hè đoạn đường Trần nguyên Hãn tuy mới được lát hơn một tháng nay bắt đầu có dấu hiệu ngả màu.
-Vỉa hè trước công viên Lenin được lát bằng một loại đá bóng nhoáng có thể soi gương, nhìn toàn cảnh công viên như bị dính nước mưa, trơn trượt , mặc dù trời không có lấy một hạt mưa. Nhiều khi đi bộ qua tôi phải cố kìm chân, để tránh bị trượt, cuối nhìn những viên gạch lát vỉa hè sáng bóng và tự hỏi :”  Hà Nội ngàn năm của tôi đây ư?!“

3- “5 Cổng chào hoành tráng và 100 ngày“:

Vẫn còn chưa nguôi câu chuyện Làm mới phố cổ để chào đón kỉ niệm bề dày lịch sử 1000 năm thì nay người dân lại được thêm một phen hú hồn về việc xây dựng cổng chào ngốn gần 50 tỷ đồng và một khoảng thời gian vỏn vẹn 100 ngày. Câu chuyện này cũng không kém phần hoành tráng về vốn đầu tư và sự chuẩn bị ” kĩ lưỡng” như đề án Làm mới phố cổ để chào đón kỉ niệm bề dày lịch sử 1000 năm. “Điều cần bàn không phải là nên hay không việc xây dựng cổng chào, mà là làm như thế nào, khi nào làm. Từ đây đến đại lễ chỉ còn 100 ngày, quỹ thời gian như vậy sẽ không đủ để thực hiện một công trình kiến trúc có chất lượng cao. Đặc biệt đối với cổng chào, sự đòi hỏi về thẩm mỹ kiến trúc, ý nghĩa văn hoá rất cao, nên càng không thể vội vàng.”  ( Trích đoạn trong bài “Vẫn thói chơi sang và căn bệnh hình thức” của RFA ). Một công tác cho thấy sự lúng túng, và yếu kém trong công tác định hướng, tổ chức các hoạt động lớn của đất nước.

Văn học nghệ thuật:

Không kém cạnh các anh chị Kiến trúc – quy hoạch, Chiều 8/7, tại 79 Lý Thường Kiệt, Hà Nội, báo TT&VH phối hợp với Ngôi nhà Nghệ thuật Việt Nam đã chính thức phát động cuộc thi sáng tác Entry với đề tài:  “Cầu Rồng kể chuyện ngàn năm”. Vậy Cầu Rồng ở đây là cầu gì, ở đâu? Xin thưa Cầu Rồng này là cầu Long Biên thưa các bạn. Blogkientruc xin thuật lại lịch sử cầu Long Biên:” Cầu Long Biên là cây cầu thép đầu tiên bắc qua sông Hồng tại Hà Nội, do Pháp xây dựng (1899-1902) và đặt tên là cầu Doumer, đọc như Đu-mê (tên của Toàn quyền Đông Dương Paul Doumer). Dân gian còn gọi là cầu sông Cái. Hiện trên đầu cầu vẫn còn tấm biển kim loại có khắc chữ “1899 -1902 – Daydé & Pillé – Paris”. ( tài liệu được sử dụng theo wikipedia) Như vậy tính tới năm 2010 thì cầu Long Biên mới có 108 năm tuổi, vậy sao có thể liên quan gì tới ” kể chuyện ngàn năm ” chuyện này chắc chỉ có trong thần thoại mà thôi.

Trong khi đó thì số phần cầu Long Biên đang vô cùng bấp bênh qua các trang mạng với các tiêu đề:” Sẽ dỡ bỏ đường sắt trên cầu Long Biên” đến tại thời điểm cuộc thi diễn ra, thì cầu Long Biên đã bị tháo gần hết các nhịp thép trên cầu chỉ còn vỏn vẹn một vài, khó ai có thể nhận ra diện mạo của cây cầu với 108 năm lịch sử nữa.

Những chuyện ngược tai trái mắt này, Blogkientruc cũng đứng trên quan điểm cá nhân phân tích thẳng thật, mang tính chất góp ý xây dựng. Có chỗ nào thiếu sót mong các bạn độc giả góp ý bổ sung. Cám ơn các bạn.

Xuân Hiển Blogkientruc